مدل‌هاي فرهنگ سازماني:/پایان نامه درباره پیاده سازی مدیریت ‌دانش

دانلود پایان نامه

 مدل‌هاي فرهنگ سازماني

مدل‌هاي ارائه شده در زمينه فرهنگ سازماني عبارت‌اند از:

  • فرهنگ سازماني از ديدگاه هافستد
  • فرهنگ سازماني از ديدگاه شاين
  • فرهنگ سازماني از ديدگاه هرسي-  بلانچارد
  • فرهنگ سازماني از ديدگاه كوئين
  • فرهنگ سازماني از ديدگاه دنيسون

2-1-6-1) فرهنگ سازماني از ديدگاه هافستد: براساس يافته‌هاي هافستد چهار بعد فرهنگي (فاصله قدرت، ابهام‌گريزي، فردگرايي در مقابل جمع‌گرايي و مردخويي در مقابل زن‌خويي) مورد بررسي قرار گرفت.

  • فاصله قدرت[1] نشان مي‌دهد كه مردم يك جامعه تا چه حد حاضرند وجود نابرابري در توزيع قدرت در سازمان‌هاي خود را تحمل مي‌كنند.
  • ابهام‌گريزي يا پرهيز از ناشناخته‌ها[2] به ميزان نگراني جامعه از ابهام و ناشناخته‌ها و ميزان تمايل آن‌ها به ثبات و قابليت پيش‌بيني رويدادها تلقي مي‌شود.
  • فردگرايي- جمع‌گرايي[3] نشانگر آن است كه مردم يك جامعه تا چه حد خود و اقوام و خويشان و نزديكان خود را به ديگران ترجيح مي‌دهند و از نظر احساسي و عاطفي از گروه‌ها، سازمان‌ها و ديگر شكل‌هاي گروهي مستقل باقي مي‌مانند.
  • مردخويي- زن‌خويي[4] تمايل افراد يك جامعه به ارزش‌ها و روحيات مردانه‌اي مثل شجاعت و جسارت، رقابت‌طلبي و مادي‌گرايي يا ارزش‌ها و روحيات زنانه‌اي نظير پرورش، كيفيت زندگي و روابط را نشان مي‌دهد (مطلبي،1390، 45).

2-1-6-2) فرهنگ سازماني از ديدگاه شاين: از ديدگاه شاين “فرهنگ، خود را در سه سطح نشان مي‌دهد: مصنوعات، ارزش‌هاي پذيرفته شده و فرض‌هاي زيربنايي”.

  • مصنوعات اولين لايه‌ي فرهنگ هستند، پديده‌هاي سطحي شامل هر آن‌چه مشاهده، شنيده و حس مي‌شود. از آن‌جمله رفتار روزمره، محيط مادي، شيوه‌ي ارتباط، سبك لباس پوشيدن، آيين‌ها و مراسم، انتشارات، اسطوره‌ها، داستان‌ها و …
  • سطح دوم فرهنگ متشكل از ارزش‌هاي پذيرفته شده است؛ استراتژي‌ها، اهداف و فلسفه‌هايي كه رسما توسط گروه اعلام شده‌اند.
  • فرض‌هاي زيربنايي نشانگر سومين و ژرفترين سطح فرهنگ و هم‌چنين اساس آن است، كه در آن، باورها، ادراكات و احساسات ناخودآگاه و بديهي در مورد سازمان و محيط به‌عنوان منبع ‌نهايي ارزش‌ها و انگيزه‌هاي عمل نقش ايفا مي‌كنند. يك پژوهش‌گر با دسترسي به فرض‌هاي زيربنايي نه تنها كليد فرهنگ مورد بررسي را به‌دست مي‌آورد، بلكه راهنماي لازم براي كشف مفاهيم در سطح ديگر را هم در اختيار خواهد داشت. تنها پس از كشف فرض‌ها است كه مي‌توان مصنوعات را به‌درستي تفسير كرد و اعتبار ارزش‌هاي پذيرفته شده را ارزيابي نمود (Shein, 1992).

2-1-6-3) فرهنگ سازماني از ديدگاه هرسي- بلانچارد: هرسي و بلانچارد با لحاظ كردن دو عامل انسجام داخلي و انطباق‌پذيري، چهارنوع فرهنگ را شناسايي مي‌كنند كه در جدول زير نشان داده شده‌ است    (Hersy & Blanchad, 1988)

  كم                               انسجام داخلي                               زياد  
فرهنگ يادگيري فرهنگ مشاركتي زياد

تطبيق‌پذيري

كم

فرهنگ رقابتي فرهنگ بوروكراتيك

جدول(2-1-2)- فرهنگ از ديدگاه هرسي و بلانچارد

2-1-6-4) فرهنگ سازماني از ديدگاه كويين (مدل ارزش رقابتي): رابرت كوئين يكي از پژوهشگراني است كه مدل او پيرامون فرهنگ سازماني از مقبوليت ويژه‌اي برخوردار است. كويين نيز همانند بسياري از انديشمندان عرصه مديريت دو عامل مهم كانون توجه و انعطاف‌پذيري را ملاك طبقه‌بندي سازمان‌ها و فرهنگ‌هاي سازماني قرار داده است. مدل كويين در شكل زير نشان داده شده است. از نظر كويين مدل‌هاي اثربخش به چهار دسته تقسيم مي‌شوند كه هريك متناسب با ميزان توجه به داخل يا خارج سازمان و نيز ميزان كنترلي يا سازگاري بودن فرهنگ آن سازمان‌ها شناسايي مي‌شوند.  عين همين مدل از سوي هل‌ريجر و جان سلوكيوم ارائه شده است. آنان نيز بر اساس ميزان كنترل و توجه به داخل و خارج چهار فرهنگ بازار محور (مشتري‌مدار- ريسك‌پذير- كارآفرين و نوآور)، قبيله‌اي (تأكيد بر وفاداري و تعهد و كارتيمي و رضايت‌مندي كاركنان)، فرهنگ ادهوكراسي (عمليات مشترك روابط قراردادي و تآكيد براهداف قابل‌اندازه‌گيري) و فرهنگ سلسله مراتبي (بوروكراتيك و تأكيد بر سمبل‌هاي مشترك و عملكرد سازماني) ارايه داده‌اند. اين مدل شباهت زيادي به مدل هرسي- بلانچارد دارد كه به‌جاي فرهنگ بازار محور، مشاركتي، و به‌جاي ادهوكراسي، رقابتي و به‌جاي قبيله‌اي فرهنگ يادگيري آمده است.

                   كنترلي                                    انعطاف‌پذير  
مدل ادهوكراسي

هدف: كارايي و سودآوري

مدل عقلايي- هدف‌گذاري

مدل بازار محور

هدف: تامين منابع مدل

نيروي انساني

خارج

 

 

كانون توجه

 

داخل

مدل سلسله مراتبي

هدف: ثبات و حفظ تعادل

فرايند داخلي

مدل قبيله‌اي

هدف: رشد منابع انساني

انسجام دروني

جدول(2-1-3)- فرهنگ از ديدگاه كويين

2-1-6-5) فرهنگ سازماني از ديدگاه دنيسون: دانيل دنيسون تحقيقاتي را در زمينه فرهنگ سازمان و تغيير در سازمان انجام داده است، وي در مدل خود ابعاد فرهنگ را براي سازمان‌ها در چهار محور اصلي شامل درگير شدن در كار، سازگاري، انطباق‌پذيري و رسالت در نظر مي‌گيرد. هريك از اين ابعاد با سه شاخص اندازه‌گيري مي‌شوند.

[1]– Power Distance

[2]– Uncertainly Avoidance

[3]– Individualism/ Collectivism

[4]– Masculinity /Feminity

دانلود پایان نامه
این نوشته در مقالات و پایان نامه ها ارسال شده است. افزودن پیوند یکتا به علاقه‌مندی‌ها.