گوگل انحصار طلب است!

گوگل به یه موتور جوابگو تبدیل شده

موتورهای جستجو در اول با یه هدف مشخص طراحی شدن؛ ارائه بهترین یافته های براساس جستجوی کاربر. یعنی یه قرارداد نانوشته میان مدیران سایتا و موتورهای جستجو هست، سایتا محتوای مهم تولید میکنن و موتورهای جستجو واسه اونا بازدیدکننده میفرستند.

گوگل تونست با بهبود الگوریتم خود سهم بزرگی از جستجوهای روزانه رو به خود اختصاص بده و با ضعف رقبای خود مانند yahoo و msn جایگاه خود رو اثبات کرد. قدرت گوگل به حدی زیاد شد که حتی قرارداد نانوشته خود با وب سایتا رو زیرپا گذاشت.

در طول ۶ سال گذشته گوگل تلاش کرده تا از یه موتور جستجو به یه موتور جوابگو تبدیل شه. در بسیاری موارد بدون اینکه کاربر رو به یه سایت دیگه برگشت دهد جواب پایانی رو در اختیار اون قرار می ده. گوگل مدیران سایتا رو فراموش کرده و ارزشی واسه تلاش شبانه روزی اونا قائل نیس؟

نمیشه جواب قاطعی به این سوال داد ولی چیزی که مشخصه تغییر قوانین بازی و تفکر در مدیریت گوگله. بنظر میرسه گوگل کاربرانی که جستجو میکنن رو مشتریان خود میدونه و اولویت اصلی اش جلب رضایت اوناس.

در ادامه تغییرات نتایج جستجوی گوگل طی این ۶ سال و بخشای مختلفی که به اون اضافه شده رو با هم مرور میکنیم.

۱- Knowledge Graph

در سال ۲۰۱۲ گوگل معنی Knowledge Graph رو معرفی کرد و به سرعت تعداد نمایش اون در یافته های جستجو رو بالا برد. این سیستم جدید جواب مربوط به جستجوی کاربر رو از سایتای معتبر و مورد اعتماد گوگل مانند Wikipedia و IMDB جمع آوری کرده و در همون صفحه یافته های جستجو به کاربر نمایش می ده.

این کار دو نتیجه مهم به همراه داشت. اول اینکه جواب خیلی از سوالات کاربران در همون یافته های جستجو در دسترس بود و دوم اینکه تعداد لینکای زیادی در اختیار کاربران قرار میداد که همه به سایتای تحت نظارت خود گوگل منتهی میشدند.

تازگیا گوگل توانایی اشتراک گذاری رو هم به این بخش اضافه کرده تا کاربران بتونن یافته ها به دست اومده رو در شبکه های اجتماعی خود هم به اشتراک بذارن. با این کار کاربران دیگه احتیاجی به ورود به سایت دیگه واسه کسب اطلاعات ندارن و این یعنی کاهش بازدیدکننده از سایت.

به کار گیری knowledge graph واسه نمایش جواب کاربران

۲- نمایش اطلاعات کاربردی و لحظه ای

در بعضی جستجوها گوگل اطلاعات قابل اعتماد رو از سایتای منبع جمع آوری کرده و با طراحی اختصاصی خود به کاربر نمایش می ده. این روش از نمایش یافته ها رو اصطلاحا Live results می نامد.

نمایش وضعیت آب و هوا، یافته های رویدادهای ورزشی و رویدادهای فرهنگی و هنری در حال برگزاری رو میشه نمونه هایی از live results در نتایج جستجوی گوگل دونست. مثلا در تصویر زیر وضعیت آب و هوای تهران رو جستجو کردیم.

نمایش وضعیت آب و هوا در گوگل

نمونه زیر نمایش نتیجه مسابقه منچستر و لیورپوله که روز گذشته برگزار شده. علاوه بر نمایش نتیجه پایانی و گلای زده دو تیم با انتخاب گزینه More About this game شما به صفحه اختصاصی این مسابقه در سایت گوگل برگشت داده میشین که اطلاعات تکمیلی از بازی، اخبار و حواشی اون در اختیار شما قرار می ده. این کار سهم سایتای ورزشی از علاقه مندان و دنبال کنندگان این اطلاعات رو کم می کنه.

نمایش live results در جستجوی گوگل

جالبه بدونین این اطلاعات حتی واسه بازیای داخلی لیگ برتر ایران و لیگ قهرمانان آسیا هم موجود بوده و در یافته های جستجو نشون داده میشه.

۳- اسلایدر محتوایی یا Carousel

به کار گیری carousel یا همون اسلایدر در نتایج جستجوی گوگل موجب میشه تا اطلاعات نشون داده شده بسیار بیشتر از حجم عادی صفحه اول گوگل باشه و در بعضی موارد تعداد اونا به بیشتر از ۳۰ عدد میرسه در حالیکه در حالت عادی در آخر ۱۰ نتیجه به کاربر نشون داده میشه.

کاربرد این اسلایدرها بسیار جور واجور بوده و بسته به موضوع جستجو شده طراحی به طور کامل متفاوتی هم داره.

اسلایدرها در موارد بسیاری مانند بازیکنان یه تیم، بازیگران یه فیلم، فیلمای مشابه، لیست آهنگای یه خونن، اخبار مربوط به یه موضوع خاص، معرفی اجناس دیجیتالی و … نشون داده می شن.

تصویر زیر نمونه ای از نمایش اسلایدر هنگام جستجوی عبارت best laptopsه. نکته باحال تر اون هستش که واسه نمایش یه محصول در این بخش شما باید به گوگل هزینه پرداخت کنین و کاربر به جای یافته های واقعی تبلیغات اینترنتی رو مشاهده میکنه. و به جای ورود به سایتای معتبر به شرکتای تبلیغ دهنده برگشت داده میشه.

نمایش carousel در یافته های جستجو

تصویر زیر نمونه ای از نتایج جستجوی گوگل هنگام جستجوی عبارت “بازیکنان تیم ملی ایران” است. همونطور که می بینین طراحی صفحه اول گوگل به کلی تغییر کرده و این اسلایدر تموم عرض صفحه رو به خود اختصاص داده. با کلیک روی هر کدوم از این بازیکنان دوباره صفحه نتایج جستجوی گوگل باز میشه که اطلاعات تکمیلی بازیکن رو از راه knowledge graph به شما نمایش می ده.

نمایش اطلاعات بازیکنان در صفحه جستجوی گوگل

۴- سوال و جواب و سوالات مشابه

مشکل اصلی به کار گیری knowledge graph اینه که در جستجوی عبارات طولانی کارایی لازم رو نداشته و نمی تونه جواب پایانی رو به کاربر ارائه دهد. واسه افزایش رضایت کاربران، گوگل سوالات عادی و عبارات طولانی که تعداد جستجوی اونا زیاده رو شناسایی کرده و جواب مناسب رو از یکی از سایتای موجود در یافته ها به کاربر نمایش می ده.

این کار شانس سایت شاخص شده رو افزایش می ده ولی در بیشتر موارد جواب کاربران در همین باکس کوچیک ارائه شده و احتیاجی به ورود به این سایت ندارن. بررسی آماری نشون می ده که تنها ۵ درصد از کاربران روی این باکس کلیک میکنن و ۹۵ درصد کاربران از صفحه یافته های جستجو جواب خود رو دریافت میکنن. این روش از نمایش یافته های اصطلاحا rich snippets نامیده میشه.

نمایش rich snippets در نتایج جستجوی گوگل

یکی دیگه از بخشای اضافه شده به گوگل سوالات مشابهه. وقتی که عبارتی طولانی یا یه سوال پر استفاده رو در گوگل جستجو می کنین عباراتی مربوط به اون به شما پیشنهاد میشه که جواب اونا بعضی وقتا در همون یافته های جستجو هست. تصویر زیر نمونه ای از نمایش سوالات مشابهه. نکنه جالبتر اینکه با کلیک روی هر کدوم از این سوالات و مشاهده جواب سوالات دیگری به لیست اضافه میشه تا شما رو به نتیجه پایانی برسونه.

نمایش جستجوهای در رابطه در بخش people also ask

حالا خوبیش اینه این توانایی هنوز به صورت کامل روی زبون فارسی راه اندازی نشده و هنگام جستجوی عبارات فارسی با احتمال خیلی کم با این باکس مواجه میشیم.

۵- نمایش یافته های محلی و نقشه گوگل

یکی از ویژگیای تقریبا جدید و البته بسیار کاربردی گوگل نمایش یافته های محلی براساس موقعیت مکانی کاربرانه. در این باکس اطلاعات مراکز گردشگری، شرکتا، پاساژها، رستورانا و … روی نقشه به کاربر نشون داده میشه و اطلاعات تکمیلی مانند امتیاز، هزینه خدمات، تصاویر اختصاصی، اطلاعات تماس، ساعت کاری، نظرات کاربران و … ارائه میشه.

با نمایش این اطلاعات در نتایج جستجوی گوگل کاربران دیگه احتیاجی به مراجعه مستقیم به سایت این مجموعه ها یا سایتای کامل واسه مقایسه و معرفی اونا نداشته و اطلاعات لازم خود رو از صفحه یافته های دریافت میکنن. این توانایی در موبایل تاثیر بیشتری هم داشته و واسه رسیدن به یافته های جستجو نیاز به اسکرول زیادی در صفحه هستش.

تصویر زیر نمونه ای از نمایش یافته های جستجو واسه رستورانا تو تهران رو نمایش می ده. همونطور که در تصویر مشخصه میشه یافته ها رو براساس ساعت کاری و امتیازدهی کاربران فیلتر کرده و با به کار گیری گزینه More Places انتخابای بیشتری رو مشاهده کرد.

نمایش local business در گوگل

زمانیکه شما مستقیما نام یه مرکز تجاری، رستوران، برند، شرکت یا حتی یه پارک رو جستجو میکنین اطلاعات دقیقتری از اون به این نتیجه رسید می کنین. اطلاعاتی که واسه دریافت هر کدوم از اونا باید به یه سایت جدا از هم مراجعه کرده و خودتون اونا رو تشخیص بدید. با این کار کاربران احتیاجی به مراجعه به سایت خود مرکز یا سایتای نقد و بررسی ندارن.

اطلاعات دقیق یه مرکز محلی در نتایج جستجوی گوگل

۶- پرتالای تخصصی گوگل

گوگل به جمع آوری اطلاعات از سایتای اینترنتی و نمایش یافته ها در صفحه اول گوگل اکتفا نکرده و واسه موضوعاتی خاص پرتالای تخصصی طراحی کرده که با کلیک کاربر روی یافته ها به یکی از اونا برگشت داده شده و هیچ سایت جدیدی واسه اون باز نمیشه.

این پرتالا در زمینه های جور واجور مانند معرفی مراکز توریستی، بلیط هواپیما، رزرو هتل، جستجوی فرصتای شغلی، خدمات دهنده های محلی و … طراحی شده و در دسترس کاربران هستن.

مثلا اگه عبارت Isfahan Travel guide رو جستجو کنین به یکی از این پرتالا دسترسی دارید که نمایی مانند تصویر زیر داره. این بخش شامل اطلاعاتی کامل از زمان مناسب واسه سفر به اصفهان، مراکز گردشگری، ویدئوها و اطلاعات تکمیلی این شهره. واسه بعضی از شهرهای مهم این اطلاعات حتی شامل هتلا، رستورانا و پروازهای اون هم میشه.

نمایش google travel guide هنگام جستجو

اگه به عنوان نمونه عباراتی مانند tehran shiraz flight رو جستجو کنین لیست شرکتای هواپیمایی و پروازهای موجود به شما نشون داده میشه. این بخشا هنوز واسه زبون فارسی راه اندازی نشده ولی واسه صنعت توریسم که بیشتر درآمد اون از خارجیانه میتونه یه تهدید جدی حساب شه. در مواردی حتی لینک خرید آنلاین پرواز و یا رزرو هتل هم در اختیار کاربر قرار میگیره که موجب خروج شرکتای محلی از انتخابای گردشگران می شه.

لیست پروازها در یافته های جستجوی گوگل

۷- نمونه های فراوون دیگه

جواب گویی گوگل به کاربران به همین جا ختم نمیشه و شما هنگام جستجوی عبارات جور واجور با باکسای خاص خبری، ویدئوها، جستجویای در رابطه، نقدای تخصصی، اطلاعات تکمیلی و بسیاری موارد دیگه مواجه میشین. حتی ابزارهایی مانند اندازه تبدیل واحدهای پولی، ترجمه آنلاین، ماشین حساب یا ابزارهایی مثل این رو میشه نمونه هایی از جواب گویی سریع گوگل به کاربران بدون نیاز به سایتای دیگه دونست.

به چه دلیل گوگل جواب کاربران رو مستقیم می ده؟

به احتمال زیاد اولین پاسخی که به ذهن شما میرسه “درآمد بیشتر” است. که جواب درستی هستش. گوگل یه شرکت تجاری با هدف کسب درآمده و مهمترین وسیله اون واسه این کار موتور جستجوی گوگله.

البته در بسیاری موارد اطلاعات نشون داده شده مستقیما واسه گوگل درآمد زایی نمی کنن و هدف اصلی اونا ارائه سریع محتوا به کاربره. اما همین بخشا هم موجب اعتماد بیشتر کاربران به گوگل و ایجاد وفاداری در اونا میشه، نتیجه این اعتماد و وفاداری افزایش ارزش تبلیغات و بخشای پولی در یافته های جستجو هستش.

جواب گویی مستقیم واسه کاربران مناسبه؟

این رفتار گوگل در بسیاری موارد واسه کاربران ارزشمنده. اونا میتونن در سریع ترین زمان ممکن جواب سوالات خود رو دریافت کرده و دیگه احتیاجی به نمایش سایتای جور واجور با طراحی و استانداردهای متفاوت رو ندارن.

اگه بتونیم نشانی، موقعیت مکانی، تلفن تماس و ساعت کاری یه رستوران رو به سرعت پیدا کنیم خیلی راحت تر هستیم تا زمانیکه به صفحه تماس با ما در سایت رستوران مراجعه کنیم. علاوه براین شانس مقایسه مراکز و مطالعه نظرات مشتریان اونا رو هم داریم که به سختی میشه اونا رو از صفحات اینترنتی جمع آوری کرد.

در نقطه مقابل؛ با این سیستم جدید حق انتخاب و مقایسه از کاربران گرفته شده و راحت طلبی اونا معمولا با تبلیغات جواب داده میشه. حال اینکه یه کالا یا خدمات تبلیغ شده حتما بهترین انتخاب واسه کاربر نخواد بود. یعنی میشه گفت گوگل با این کار هزینه صرفه جویی در زمان رو از شما گرفته!

این روش واسه تجارتا و سایتا منصفانه س؟

اصلا مهم نیس! همونطور که در اول اشاره کردیم مشتریان گوگل کاربرانی هستن که روزانه عبارات مختلفی رو در اون جستجو میکنن و گوگل هیچ ارزشی واسه تلاش، هزینه و انرژی صاحبان وب سایتا قائل نیس. با این کار قرارداد نانوشته با سایتا زیر پا گذاشته شده و وظیفه گوگل واسه ارسال کاربران به سایتا کمرنگ میشه.

اگه گوگل به جایگاه فعلی خود رسیده بخش بزرگی از اون رو مدیون محتوای تولید شده بوسیله وب سایتا بوده. با کم شدن رابطه خود با اونا ممکنه منبع بزرگ اطلاعاتی خود واسه جواب گویی به کاربران رو از دست بده.

کاهش بازدیدکنندگان سایتا و جواب گویی در یافته های جستجو موجب دلسردی و کم شدن انگیزه واسه ادامه فعالیتاشون میشه. با خراب شدن این چرخه اطلاعات کاربردی واسه کاربران تولید نشده و هدف اصلی گوگل که رضایت کاربره هم خدشه دار می شه.

بنظر میرسه گوگل نیازمند بازبینی اساسی در سیاستای خود در آینده ای نزدیک هستش. چون که هر شرکتی هرچقدر هم دست نیافتنی و بزرگ، ممکنه روزی در رقابت با یه حریف تازه نفس بازند باشه. اتفاقی که در همین یه دهه گذشته واسه کمپانیای بزرگی مانند یاهو و نوکیا اتفاق افتاد.

بنظر شما این تغییرات چه تاثیری بر آینده اینترنت و رفتار کاربران و وبمستران داره؟ گوگل بازم راه خودبینی و خودخواهی رو طی میکنه و در این راه موفق هستش؟

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *